Biofilia gizakiek naturara hurbiltzeko eta naturarekin bat etortzeko duten berezko joera da. Etimologiaren ikuspuntutik, biofilia latinezko bi erroz osatutako hitza da: bio, “bizitza” esan nahi duena; eta philios, “joera, afektu edo adiskidetasun natural” gisa itzultzen dena, edo inguratzen gaituen bizitzarekin miresteko gaitasuna. Biofilia gure izatearen sakonean errotuta dago, sortzetikoa da.

Ikuspegi horretatik, beste izaki bizidun batzuekin harremanetan jartzea beste gizaki batzuekin sozializatzea bezain garrantzitsua da. Horregatik, pertsonok oreka eta bake sentsazio berezia sentitzen ditugu basoan sartzen garenean, itsasora joaten garenean edo maskotekin denbora pasatzen dugunean.

Ohikoena da pertsonak zoriontsuago eta lasaiago sentitzea ingurune natural seguru batean zementuz eta estresez inguratuta baino, hiri handi batean. Berdeguneetatik gertu bizi diren pertsonek zementua nagusi den eremuetan bizi direnek baino antsietate eta depresio arazo gutxiago dituzte. Klima-aldaketak planetaren bizitzan duen inpaktuak ez die ekosistemei eta osasun fisikoari bakarrik eragiten, pertsonen funtzionamendu mentalari ere eragiten dio. Ingurumen-aldaketak eragin nabarmena izan dezake gure existentzia esperimentatzeko moduan. Hondamendi naturalek eta tenperatura altuek ere lotura handia dute nahasmendu psikologikoekin, hala nola antsietate-nahasmenduekin edo gogo-aldartearen nahasmenduekin. Esate baterako, tenperaturak maila globala igotzeak ondorioak ditu jada osasun mentalean. Inguruan gune naturalik ez izateak haurrengan izan dezake eragina bereziki; izan ere, haurrek, oharkabean, naturarekin harreman gehiago izateko beharra sentitzen dute, landara, itsasora edo mendira egindako txangoen bidez.

Globalizazioak ingurune naturalean eragindako etengabeko aldaketak direla eta, solastalgia gero eta sentimendu ohikoagoa da. Solastalgia antsietatearen nahasmendu mota bat da, klima-aldaketarekin eta gure eraginak baldintzatutako beste fenomeno natural batzuekin lotuta dagoena. Urbanizazioak, datuak prozesatzeko zentroak edo plastikoak etengabe ekoizteak eragin handia dute fenomeno horretan. Gainera, teknologiaren nonahikotasunak ere eragin dezake, ezagutzen dugun ingurunea etengabe aldatzen baitu. Nolabait esateko, gure bizimodu berriaren ondorioa da, gizakia naturatik urruntzearen ondorioa.

Hiri handi askok naturari lekua lapurtu besterik ez dute egin, zer eta kale grisak eta eraikin ilunak eraikitzeko. Hiri horietako askotan ia ez da naturarentzat lekurik berdegune eta parke txikien eskutik ez bada, eta ez beti etxebizitzak dauden lekuetatik gertu. Hiriek naturaren eta gizakien arteko bereizketa ezartzen dute. Horrela, naturarekiko harremana turismo-kontsumorako esperientziara mugatu da, kasurik onenean, eta ez da jada eguneroko bizitzaren parte. Horretaz jabeturik, badira hainbat hiri hirigintza eredu berri baten aldeko apustua egiten ari direnak, non naturala berriro protagonista izango den. •

saioaaginako@gmail.com